Bugun...


İbrahim GÖVCECİK


Facebookta Paylaş









İnternet kullanımı
Tarih: 13-02-2020 08:51:00 Güncelleme: 13-02-2020 08:51:00


Cumhurbaşkanı Erdoğan 11 Şubat'ta, Güvenli İnternet Günü'nde  “Sosyal medya bu anlamda tam bir çöplük, başıboş mecra haline dönüşmüştür. İnsanların taciz edildiği, dolandırıldığı, onurlarının kırıldığı, lince tabi tutulduğu, her türlü haklarının ihlal edildiği böyle bir sanal dünyaya asla teslim olmayacağız” diyerek tüm dünyada olduğu gibi ülkemizdeki syber sorunlara parmak basmıştır.


Kastedilen sosyal medya, kullanana göre sıfat kazanır.

Tamamen gül bahçesi de değil, tamamen çöplük te değil.
Syber saldırı ve istismarlar, AB ülkelerinde de uzun yıllardır tartışma ve çözüm üretmek için çaba sarfedilen bir alandır.

Batı Avrupa ülkeleri bu konuda hayli bir yol katettiler.

Ancak, internet ve akıllı (smart) cihazlar  her geçen gün biraz daha akıllandıkça syber suçları da beraberinde getiriyor. Bu alan durağan değil, hareketli bir alandır. Gelişmeleri ve önlemleri aynı zamanda paralel yürütmediğin zaman kalıcı yararları kadar zararları da beraberinde üretiyor.


Cumhurbaşkanı'nın konuşmasıyla en üst düzeyde gelen uyarı mekanizması, uygulama alanında bazı duyarlılıkları da beraberinde getiriyor. Yazılımların ve proğramlamaların tamamı bize ait olmadığı için gelişen teknolojiye, teknik açıdan biz doğrudan müdahale edemiyoruz. Satın aldığımız teknolojinin önlemlerini de, teknolojiyi üretenlerin inisiyatifinde kullanmak zorundayız. Ama her ülkede olduğu gibi, syber koruma yasasını elbette kendi duyarlılığımız paralelinde hazırlama olanağımız var. Burada, yasayla kişileri  bu saldırılara karşı korurken, işi sansürleme düzeyine getirmemeye özen göstermek zorundayız.


Özellikle çocuklarımızın ve gençlerimizin syber tehdide yönelik olduğunu, ebeveynden öğretmene kadar bu konuya dikkatli olmak zorunda olduğumuzu göz önünde tutarak, ilk önlemi yasadan önce bizler almalıyız.
Sosyal medya hem çocukları hem de gençleri ahtapot gibi kolları arasına almış durumda.

Son yıllarda akıllı telefon ve tabletler, kolay ve hızlı internet sayesinde, orta, hatta daha yaşlı grupları da sosyal medya etkisi altına almıştır.


Sosyal medya ağlarını genellikle gençler ve yetişkinler kullanıyor. Bu alanda milyarları bulan obje sayısıyla, insan her istediği karakter kategorisinden kendisine bir arkadaş grubu oluşturabiliyor. Arkasından gruptakiler arasında yazışmalar, sataşmalar, laf sokuşturmalar, çok bilmişlikler, biribirini kovalıyor.

İşte bu hal sosyal medyanın çöplük halidir.

Ama sosyal medyadaki övgüler ne kadar hoş gelmiş ise, yapıcı tenkit ve eleştiriler de o denli hoş gelmeli. Karşı fikirler, empati yapılarak değerlendirilmeli, asla çomak sokucu olarak değerlendirilmemeli. İşte böylesine bir durum da sosyal medyanın gül bahçesi halidir.


Bu arada paylaşımlar arasına sıkışan reklamlar ve onlara bağlı olarak içeriye dalan tam veya yarı virüslü sitelerle kişiler ağa düşebiliyorlar. Bunun için internetinize virüse duyarlı paketler almaya özen göstermek zorundasınız.
Ama durum çocuklar, hele de ergen çocuklar için oldukça duyarlılık arzediyor.

Sanırım 11 Şubat'taki açılış törenindeki uyarıdan sonra çocuklarımız hakkında daha hayırlı düzenlemeler çıkar.


Ben burada, izninizle "çocuklarımızı syber tehlikelerden nasıl koruyabiliriz?" sorusunun yanıtlarını aralamaya çalışacağım.
Bir ebeveyn olmanın dışında mesleğim öğretmenliğin bu dalda bana kazandırdığı pratik önlemleri sizinle paylaşmak istiyorum.
İnternet insanlığa bilgi, iletişim ve eğlence sunduğu kadar syber tehlikeleri de beraberinde sunuyor,

Ülkemizde bu dalda istatistikler yapıldı mı bilmiyorum ama ABD'de her beş çocuktan biri seksüel mesajla karşılaşıyormuş.  Bunlardan %60'ı, yetişkinlerden ergen çocuklara gelen mesajları teşkil ediyormuş.
CYBERİZM, dijital kriminalite ile kişilerin kredi kartı ve kimlik bilgilerine, gençlerin kişisel bilgi ve fotoğraflarına erişme ve onları şantaj olarak kullanma gibi ortaya çıkan bir kavramdır.

İşte çocukları etkisi altına alan konulardan biri de bu cyberizm'dir. 

Diğerleri ise,


Seksüel istismar


Hacker tehlikesi


Seksüel alay etme ve küçümseme


Sözlü sataşma ve hakaret etme


Aşırı zaman tüketmeden kaynaklı kişilik  kaybı


Kapasite dışı istenmeyen yüklemeler.....

Bu syber sorunlara karşı ebeveynler ne yapmalı?
Öncelikle en az üç yaşına gelene kadar çocuğa  bağımsız olarak smart cihazlar verilmemeli.
Çocuğunuzu internetteki tehlikelere karşı uyarınız.
Çocuğunuza "HAYIR" demeyi öğretiniz.
Kullanıcılar smart propramlara, cihazlardaki pictogramlarla yönlendirildiğinden, çocuklar, bu pictogramları bir iki parmak hareketiyle rahatlıkla keşfedebiliyorlar.

Ardından çocuk basit bazı proğramları açınca da veliler "benim çocuk çok zeki" diye övünüyorlar. Halbuki olayı çocukları bile yönlendirecek kadar basit olan pictolar çözüyor.


Çocuklarınızın yanında haberleşmenin dışında uzun süreli telefonla uğraşmayınız.


Bilgisayarlarınızı anti virüs proğramlarıyla emniyete alınız.
Çocuğunuza verdiğiniz tablet ve telefonlarla ilgileneceği süreyi kısıtlı tutunuz. Bu konuda kırmadan, aldatmadan, hiç bir toleransa izin vermeden bir protokol yapınız.
Bedava indirilen proğramlar yerine kontrollü ve ücretli proğramlar yükleyiniz.
İnternette bilgi edineceği  konular hakkında önceden konuşunuz, bu proğramın dışına çıkmamasına özen gösteriniz.
Sosyal medya kullanıyorsa sürekli arkadaş ve paylaşım profilini kontrol edeceğinize dair çocuğunuzla anlaşınız.
Okul öncesi yaştaki çocuklar için anne ve baba en önemli örnektir. Bu çocukların yanında kesinlikle smart cihazlar kullanılmamalı. Her fırsatta kitap okunmalı.
Sıfır -iki yaş arası, çocuğun motorik gelişiminin en hızlı olduğu dönemdir. Bu dönemde çocuğunuzla kalemlerle ve oyuncaklarla birlikte oynamanız daha yararlıdır.
Geç saatlere kadar ev gezmeleri tercih edilmeyip, çocuk erkenden yatağa yönlendirilmeli.
Kısa ve eğitici çizgi filmler internetten daha yararlıdır.
Ancak çocuğunuz nihayetinde bir gün internetle tanışacaktır.
Çocuğu bu olanaktan çok ta uzak tutmamak için, tv de izlediği çizgi kahramanları, you tube ve benzeri  bir kanaldan en fazla beş dakika olmak kaydıyla tekrar izlemesine izin verilmeli.
İnternet kullanım süresine mutlaka bir sınır getirilmeli.
İki yaş ve üzeri çocuklara süre en fazla günde yirmi dakika ile sınırlandırılmalı.
İleriki yaştaki çocuklar için internette sohbet, bilgi paylaşımı ve oyun oynama gibi konularda geçireceği süreyi en fazla bir saatle sınırlandırılmalı.
Çocuğunuzu internet kullanımı için,  onu her zaman kontrol edebileceğiniz bir mekana yerleştiriniz.
Çocuğunuzun bir sosyal ağı varsa buradaki olumsuzlukları sükunetle çocuğa anlatınız.
İzlediği film ve baktığı fotoğrafları farkettirmeden sürekli kontrol ediniz.
Çocuğnuzun oda kapısını kilitlemesine izin vermeyiniz.
Smart cihazlarınız için  kullandığınız şifreleri evde anonim hale getiriniz. Çocuğunuz sizin, siz de çocuğunuzun şifresine hakim olunuz. Bu karşılıklı güveni ve ciddiyeti tesis eder.
Daha ileriki yaşlara gelene kadar sitematik bir şekilde kontrol edilen çocuk, büyük bir oranda Syber sorumluluğunu da kendisi geliştirmiş olacaktır. O saatten sonra ister istemez çocuğunuz  cyberizme karşı hazırlıklı olacaktır.
İnternet kullanımını evde bir huzur bulma, öğrenme ve eğlenme alanı haline getirmek için, her türlü güvenliği, içerikleri, zaman kullanımını çocuğunuzla birlikte kararlaştırınız. Başta söylediğim gibi bir protokol yaparak,  bu protokola karşılıklı uyduğunuzu kanıtlayınız.
Aldığınız tüm bu önlemlerin haricinde eğer istenmeyen bir durum oluşmuş ise, çocuğunuzla açık açık konuşarak konuyu polise bildiriniz.

Yanlış kullanılmadığı sürece internet, ufkumuzu açmada en hızlı bir araçtır. Aksi halde gerçekten bir çöplüktür.
Hepsi sizin karakterinize kalmış bir karardır. Ya çöplükte eşelenirsiniz, ya da bilgi bahçesinde gül derersiniz.


 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
YAZARLAR
SON YORUMLANANLAR
FOTO GALERİ
  • TÜRKİYE'DE TOPLUMUN DİNE VE DİNİ DEĞERLERE BAKIŞI
    TÜRKİYE'DE TOPLUMUN DİNE VE DİNİ DEĞERLERE BAKIŞI
  • Yurdum İnsanı
    Yurdum İnsanı
  • FANTASTİK
    FANTASTİK
  1. TÜRKİYE'DE TOPLUMUN DİNE VE DİNİ DEĞERLERE BAKIŞI
  2. Yurdum İnsanı
  3. FANTASTİK
FOTO GALERİ
YUKARI